फिनल्यान्डलाइ बुझ्दा

नेपालबाट सुदुर उत्तरमा रहेको यो देश हावापानीको दृष्टिकोणले सार्है जटिल छ । झन्डै आधा बर्ष हिउले ढाकिएको हुन्छ । गर्मिमा रातै नपर्ने, जाडोमा दिन नै देख्न मुस्किल हुने यो देशले कसरी प्रगती गर्यो साच्चैनै एक पटक गहकिएर सोच्नु पर्ने हुन्छ । निकै पातलो बस्तीहरु कि त बन कि त तालतलैयाहरु यही हो यहाँको भु-बनोट । चारैतिर देखिने सल्लाको बनहरुले यहाँको हरियाली मात्र होइन आर्थिक सम्रिद्धिको प्रतिनिधित्व गरे झै लाग्दछ । कुनै पनि चुनौतीलाई कसरी अबसरको रुपमा सदुपयोग गर्नु पर्ने हो भन्ने कुरा यहाँ हिउद याममा बग्रेल्ती देखिने हिउदे खेलकुदहरुले सिकाउदछ । भर्खरै आमाको दुध चुस्न छाडेका जस्ता देखिने बच्चा देखी लौरोको सहायताले हिंड्न पर्ने जस्ता देखिने ब्रिद्धहरुको आइस स्की मा देखिने लर्कोले डोल्पातिरको चौरिको क्याराभानलाई बिर्साइदिन्छ ।

हावापानिले हो कि या बर्षौसम्म अरुको अधिनमा रहेर हो कुन्नी प्राय : अपरिचित अझ बिदेशीसग हम्मेसी बोल्दैनन् फिनिसहरु । अनुहारमा त्यती हसिलोपन नदेखिने यहाँका बसिन्दाहरुलाई झट्ट हेर्दा रिसाये जस्तो देखिये पनि मानिसहरु निकै सोझा छन, सहयोगी छन साथै ब्यापारिक् पनि । परीचितसग भने दिल खोलेर पधेर्नी गफ चुट्छन । अझ मोबायलमा त घण्टौ कुरा गरेर बिताउछन , अनी सम्झन वाध्य बनाउछन यो नै नोकियाको देश हो भनेर । धेरै जाडो हुने भएर हो कि किन हो कुन्नी मदिरापानमा निकै अगाडि छ यो देश । सडकहरुमा थुप्रै जड्याहा भेटिन्छन्, अनी उही हो बिदेशी जस्तो देख्यो कि त अङ्ग्रेजी फुरी हाल्ने । नशाले लठ्ठियेर सडकमा हिंड्ने जमातहरु, दिउसै देखी भरिएका बारहरुले कतै हाम्रै तिरको मतवाली गाउमा त छैन भनेर झस्काइ दिन्छ ।

नेपाल भन्ने बित्तिकै हिमाल सम्झी हाल्छन । एउटै कुरा धेरैको कल्पनामा छ - त्यो हिमाली देश पनि उनिहरुको जती नै जाडो छ । नेपालनै नपुगेनी नेपाली खाना मन पराउनेहरुको जमात बाक्लै छ यहाँ । त्यही भएर होला नेपाली रेष्टुरेन्टहरुको दर्हो उपस्थिती छ यहाँ । कुनै सभा समारोह या भोज भतेरमा भेटहुँदा परिचय भयो कि सोधिहाल्छन यहाँ आउनुको कारण के हो भनेर । धेरै लामो जवाफ दिनु भन्दा छोटो उत्तर दिन्छु - म बन बिज्ञानको विद्यार्थी । कुरा बुझी हाल्छन अनी बिषय बस्तु बदलिन्छ - कस्तो प्रकारको बन , कती क्षेत्रफल, कती आम्दानी , के के उत्पादन गर्छौ । भन्न करै लाग्छ तिमीहरुको जस्तो ब्याबसायिक रुपमा ब्यबस्थापन गरिएको छैन हाम्रो बन । आफ्नै बारीको रुख काट्नको लागि दर्जनौ पटक बन कार्यालय धाएर टाचा हान्न घुस खुवाउन पर्ने हाम्रो किसानको समस्या के थाहा बन काटेको क्षेत्रमा रोपे पुग्ने यहाँका किसानहरुलाई ।

स्थिरता अनी सुशासनमा अब्बल दर्जामा छ यो देश । निजिकरण, स्वतन्त्र बजार र कर प्रणाली अर्थब्यबस्थाका मुख्य आधारहरु हुन । निकै चर्को छ करको दर साथै सुबिधा पनि । निशुल्क शिक्षाको ब्यबस्था छ त्यही भएर पनि नेपाल जस्तो बिकाशोन्मुख् मुलुकहरुबाट आउने बिद्यार्थिको संख्या बर्षेनी बढी रहेको छ । सन २०१० देखी अन्तरराष्ट्रिय विद्यार्थीलाई शुल्क लगाउने ब्यबस्था प्रस्ताब गरियता पनि विद्यार्थी युनियनको दबाबको कारण अहिले सम्म निर्णय हुन सकेको छैन । विद्यार्थी युनियनको एउटै भनाइ छ - आज अन्तरराष्ट्रिय विद्यार्थीलाई लगाउछन, भोली यहिका विद्यार्थीलाई पनि । यहाँको विद्यार्थी युनियन निकै शक्तिशाली मानिन्छ । विश्वबिद्यालयको परिचय पत्र युनियनले नै जारी गर्छ, जसको मुख्य कार्यालय राजाधानी हेल्सिन्कीमा छ । परिचय पत्र भये पछी सार्वजनिक सवारी साधन, क्यान्टिन लगायन अन्यमा ५० प्रतिशत सम्म छुट पाईन्छ । कुनै राजनैतीक दलहरु सग सम्बन्धित छैन युनियनका पदधिकारीहरु अनी बर्षेनी आयोजना गर्छन् भ्रमण,खेलकुद र पार्टिहरु - आम्दानी अनी अन्तर्कृया दुबै ।

यती हुँदा हुँदै पनि आर्टिक क्षेत्रमा रहने आदिबासी सामीको समस्या अन्तर्राष्ट्रिय अदालत सम्म पुगेको छ । चाहे आदिबासीहरु ओलाङ्चुङगोलाका हुन या फिनल्याण्डको आर्टिक क्षेत्रमा बस्ने हुन प्राकृतिक श्रोत माथिको पहुचको कारण समस्या उस्तै छ । अनी यहाँ पनि छन केही अन्तरराष्ट्रिय संघ संस्थाहरु । बन क्षेत्रको ब्याबसायिक ब्यबस्थापनले गर्दा शान्ता क्लजका छिमेकी यि सामिहरुको परम्परागत रेन डियर फार्मिङ धरापमा परेको छ भने मानब बिकास सुचकाङ्कमा अग्रणी यो देश प्रती औंला उठाउने बिषय पनि बनेको छ । ६० को दशकदेखी औद्योगिकिकरणतर्फ उन्मुख भएको यो राष्ट्रले सफलताको शिखर चुम्नुको पछाडि को रहस्य यहाँका इमान्दार जनता अनी जनता प्रती उत्तरदायि सरकार नै हो भन्नेमा दुई मत नहोला ।